Damızlık Koyun – Koyun Irkları

Damızlık koyun, yetiştirmeye karar vermişseniz. Bu kararı aldıktan sonra  damızlık koyunculuk yapacağınız yerin, iklim ve coğrafik yerine göre koyun ırkları nı seçmeniz gerekmektedir.

Kısaca yurdumuzda hangi koyun ırkları hangi bölgelerde yetişir. Verim bakımından hangi bölgede hangi koyun ırkı piktedir bir göz atalım.

MORKARAMAN: Genel olarak Doğuanadolu bölgesi illerinde yetişir. Erkek ve dişisinin renkleri kızıl ve mor dur. Yağlı kuyruklu bir hayvandır. Erkek ve dişilerin boynozu mevcuttur.

MORKARAMAN KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 50-60 KG 70-80 KG.
Süt Verimi 50-60 LT  
Döl Verimi % 90  
Yapağı Verimi 2 KG. 2,5 KG.

AKKARAMAN: Daha ziyade Orta anadoluda yetişir. Beyaz renklidir ağız, burun, kulakları ve ayakları siyahtır. Yağlı kuyruklu bir koyundur.

AKKARAMAN KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 40-45 KG. 60-65 KG.
Süt Verimi 50-60 LT  
Döl Verimi % 100  
Yapağı Verimi 1,5-2 KG. 2-2,5 KG.

DAĞLIÇ KOYUNU: Bu koyunda Marmara bölgesinin Anadolu tarafı ve Egebölgesi sahil kesimlerinde yaygın olarak yetişir. Başka bölgelerde verim açısından yetiştirilmesi zordur. Boynozsuz bir koyun ırkıdır. Erkeklerinde boynoz mevcut helozonidir. Yağlı kuyruklu bir koyundur.

DAĞLIÇ KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 40-45 KG 60-65 KG.
Süt Verimi 120-180  
Döl Verimi % 180  
Yapağı Verimi 1,5-2 KG. 2-2,5 KG.

KIVIRCIK KOYUNU: Trakya ve Ege bölgesinin üst kısımlarında yetişir. Dişi koyunlar beyaz rekte boynozsuz, erkeleri bonuzludur. Yağsız ince bir kuyruğa sahiptir. Et kalitesi yüksek ve lezzetlidir.

KIVIRCIK KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 40-45 KG. 60-65 KG.
Süt Verimi 60-100 LT.  
Döl Verimi % 120  
Yapağı Verimi 1,5-2 KG. 2-2,5 KG.

KARAYAKA KOYUNU: Daha ziyade Orta Karadeniz bölgesi Tokat, Amasya dahil Karadeniz kıyı şeridinde yetişir. Beyaz renklidir, dişileri boynozsuz koçlar kalın boynozludur. Kuyrukları yağsız bir koyun ırkıdır.

KARAYAKA KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 45-50 KG. 60-70 KG
Süt Verimi 45-50 LT.  
Döl Verimi % 90  
Yapağı Verimi 1-1,5 KG. 2 KG.

İVESİ KOYUNU: Ekseriyetle Güneydoğu bölgesi Şanlıurfa, Gaziantep, Kilis ve Hatay civarında yaygın olarak yetişir. Beyaz renklidir, baş ve bacaklar kahverengidir. Bazı yerlerde sarıbaş denir. Dişileri boynozsuz erkekler boynozludur.

İVESİ KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 45-50 KG. 60-80 KG.
Süt Verimi 100-150 LT.  
Döl Verimi % 140  
Yapağı Verimi 2-2,5 KG. 3 KG.

KARACABEY MERİNOSU: Balıkesir Bursa civarında yetişir. Beyaz renkli ekseriyeti boynozsuzdur. Erkeklerde nadirde olsa bonuz görülebilir. Kuyruk ince yağsızdır. Damızlık merinos koyun larda yapağıda iyi hesaplanmalıdır.

KARACABEY MERİNOSU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 60-70 KG. 80-90 KG.
Süt Verimi 50-60 LT.  
Döl Verimi % 130  
Yapağı Verimi 3-3,5 KG. 4 KG.

KONYA MERİNOSU: İçanadolu da yetişir. Erkek ve dişileri boynozsuzdur. Beyaz renklidir. Kuyruk ince ve yağsızdır.

KONYA MERİNOSU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 50-60 KG. 70-80 KG
Süt Verimi 40-50 LT.  
Döl Verimi % 140  
Yapağı Verimi 3-3,5 KG. 4 KG.

SAKIZ KOYUNU: Ülkemizde İzmir – Muğla - Antalya ve Mersin civarında yetiştirilmektedir. Kökeni Sakız Adasıdır. Beyaz renklidir baş ve ayakları siyahtır. Dişi koyunlar boynozsuz erkekleri sipiral kuvvetli boynoza sahiptir. İkiz doğum yapma şansı büyüktür. Kuyruk ince ve yağsızdır. Adaptasyonu zor bir koyun ırkıdır.

SAKIZ KOYUNU DİŞİ ERKEK
Canlı Ağırlık 35 -40 KG. 55-60 KG.
Süt Verimi 180-200 LT.  
Döl Verimi % 180  
Yapağı Verimi 1 – 2 KG. 2,5 KG.

Damızlık koyunculuk yapacağınız yöreye göre bu koyun ırkları ndan birini seçebilirsiniz. Damızlık hayvancılığı yaparken seçeneğinizi iyi belirlemeniz gereklidir.

Damızlık etlik koyun mu yapılacak yoksa,damızlık sütlük koyunmu yapılacak. Bunlara göre seçiminizi yapmalısınız.

Seçeceğiniz damızlık koyunlar genç, düzgün, kendi ırkının özelliğini taşıyan, hastalıksız ve verimi yüksek olmalıdır.

Seçilecek etçi damızlık koyun ırkları vücut yapısı iri, dolgun görünümlü olmalıdır. Irkının bütün özelliklerini taşımalıdır. Bütün koyunlarda etteki randıman % 48 ila 52 ortalamasındadır.

Sütçü damızlık koyun ırkları ise narin, ince yapılı arka bacaklardaki aralık geniş olmalıdır. Memeler düzgün ve yeteri büyüklükte olmalıdır.  Sütçü koyunlar ekseriyetle bonozsuz koyunlardır.

Damızlık koyuna katılacak koç seçimide çok önemlidir. Seçilecek damızlık koç da ırkının özelliğini taşımalı vücudu düzgün ve intizamlı olmalıdır. Koçun yumurtalarına dikkat edilmeli, yumurtaların tamamen tobaya inmiş olmasına itina ile bakılmalıdır. İyi bakımı yapılan bir koç bir sezonda  30  ila  40  dişi koyuna aşım yapabilir.

Damızlık koyun için yaş ortalaması 6 ila 8 dir. koçlarda  4  ila  5  olmalıdır. Koç katımında  20  ila 30  koyuna  1  koç hesap edilerek katım yapılmalıdır.

İyi bir bakım ve beslenme ile karlı damızlık koyun yetiştiriciliği yapılabilir.

Damızlık koyun için Koyun Birliği ne kayıt olmalıdır. Hemen hemen bütün illerde damızlık koyun keçi birliği kurulmuş durumdadır. Yukarıda belirtilen koyun ırkları bölgenize göre seçilerek damızlık koyunculuk yapılmalıdır. Devletin damızlık hayvanlar için vermiş olduğu teşviklerdende yararlanılmalıdır.


Yorumlar

  1. M. Salih GENÇLER dedi ki:

    Afyonkarahisarda 500 başlık bir koyun çiftliği kurma aşamasındayız, bugünlerde proje ve ruhsat çalışmalarımız devam etmekte, çiftlikte tahirova ve ramliç cinsi koyun yetiştirmeyi planlamaktayız, seçimimiz hakkında fikirlerinizi bizimle paylaşırsanız sevinirim.

  2. mete ahrazoğlu dedi ki:

    slm ben hatay kırıkhanda 50 adet saf sakız koyunu beslemek istiyorum ilgilenenler bana 0507 366 37 56 bu nodan ulaşabilirsiniz..

  3. Yunus Emre ÇAM dedi ki:

    Merhaba. Bursa’da yaşıyorum ve sakız koyunu çiftliği açmak istiyorum ama yeterli bilgiye sahip değilim. Bursanın iklimi bu koyun türüne uygun mu? nerden temin edebilirim? her yerde farklı kuzu ortalaması söyleniyor gerçek ortalaması nedir? 0539 917 61 37 mail veya telefondan bilgilendirirseniz sevinirim.

  4. H.Demir dedi ki:

    izmir ilinde ikamet ediyorum,et ve süt için koyun yetiştiriciliği yapmayı planlıyorum,ancak izmirde verimli mera konusunda yeteri kadar bilgi sahibi olamadım,izmirin neresinde verimli meralar bulunmaktadır. yardımlarını için teşekürler.

  5. baki kullap dedi ki:

    Sayın Admin;
    Ciddi bigiler veriyorsunuz tebrik ve teşekkür ederim.Biz firma olarak değişik bir iş için almıı olduğumuz çiftlikte küçükbaş damızlık ve besi yapmak istiyoruz.
    Bölgemizde yaygın olan dağlıç ve pırık denilen tür var.Pırık yapmak istiyoruz.Mera yerine kendi arazimize yem bitkisi ekerek yaymak istiyoruz.Bölge de pırık cinsin den çoklu yavru elde edilebiliyor.Süt verimi de orta düzeyde.Kapalı yerimiz var ve tabanını tahta ızgara yapmayı düşünüyoruz.Damızlık yaparken sürü adetimizi 300 tutup hem hayvanlarımızı gençleştirelim hemde besi yapalım diyoruz.Bu besilik erkek kuzularımızı devamlı bir şekilde büyükbaş besisi gibi satabilirmiyiz.Bize ne gibi bir tavsiye de bulunursunuz.selamlar

  6. bayram.un dedi ki:

    slm.bayburt da. kucuk bas hayvancilik yapiyoruz hangi kucuk bas hayvandan daha cok verim alinir ayrica merinos alman karabas romanov hayvanlarini bayburt ili icin tavsiye edermisiniz

  7. admin dedi ki:

    @baki kullap: Sayın Baki, Hangi il veya bölgedesiniz belirtmemişsiniz. Ancak ciddi bir koyunculuk yapacaksanız, bulunmuş olduğunuz yerdeki koyunculuk yapanlarla irtibata geçiniz. Onlar bulunduğunuz yerde hangi koyun ırkının daha verimli olduğunu hakkında size bilgi vereceklerdir. Bu konu ile ilgili bulunmuş olduğunuz ilde Koyun Keçi Yetiştiricileri Birliği vardır. (Zaten bu işi yaparsanız Birliğe üye olacaksınız) uğrayın, birliğin teknik elamanları vardır sanırım, detaylı bilgi alın derim. İşlerinizde başarılar dilerim.

  8. halil dedi ki:

    sayın admin
    ben Adana ceyhanda sakız koyunu yetiştirmek istiyorum verimli olurmu acaba
    olmazsa kuzu verimi ve süt verimi yüksek ırk varmı tavsiye edebileceğiniz. sılaj ekimi rahatça yapılabilir.
    teşekkürler.

  9. halil dedi ki:

    @mehmet çetin: s.a iletişime geçersek soracaklarım var

  10. ismail olcaytrk dedi ki:

    slm ben izmir torbalı kemalpaşa yolunda sakız koyun bakımı yapmak istiyorum bana bulundugum konum hakkında bilgi verebilirmisiniz.

  11. ahmet okur dedi ki:

    Merhabalar ben KIRKLARELİ bölgesinde sakız koyunu yetiştirmek istiyorum,bu cins bu bölge için uygunmudur ? değil ise hangi cinsi tavsiye edersiniz teşekkürler…

  12. ugur karagöz dedi ki:

    mrb efendim ben kocaelinin kandira bolgesinde besi icin koyun yetistirmek istiyorum sutle falan ugrasmak istemiyorum kuzu yetistirip satcam bu bolge icin etlik hangi koyun cinsi uygun olabilir yardmci olurmusunuz…vereceginiz cevap icin simdiden tesekkur ederim….

  13. yakup açıkgöz dedi ki:

    kütahya tavsanlı da yaşamaktayı koyunculuk yapmak istiyorum bilgim var fazla yok koyunlarla ilgili döküman veya cd elde etmek istiyorum bana yardımcı olur musunuz ve bu bölgede ne tür koyun yetiş yardımcı olursanız sevinirim iyi çalışmalr :)

  14. resul güven dedi ki:

    selamlar Düzce de hangi ırk koyun daha verimli olur ?… kolay gelsin

    akkaraman – morkaraman – iveysi ( sarıbaş ) düşünüyorum ama bunlar verimli olurmu ?

  15. ali osman ertaş dedi ki:

    slm ben afyomkarahisarda sakız cinsi koyun üretmek istiyorum bu konuda bilgi ve yardım almk istiyorum satan arkadaşlara duyrylur 05344798173 şimdiden teşekkürler

Trackbacks

  1. [...] Koyun ırkları ülkemizdeki melezleme çalışmaları ile elde edilen melez koyunlar sadece bu kadar değildir. Burada çok aranan melez koyunları incelemeye çalıştık. Karacabey merinosu ve Konya merinosu melez koyunlarda ülkemizde çok tutulmaktadırlar. Günümüzde bir çok işletmede melezleme çalışmaları devam etmektedir. [...]

Paylaş

*

Copy Protected by Chetan's WP-CopyProtect.