Kuduz Hastalığı – Kuduz Nasıl Bulaşır?

Kuduz hastalığı zoonoz bir hastalıktır. Hayvanlardan insanlara bulaşma şekli tamamen temasa dayalıdır. Kısaca insanlara ve hayvanlara mahsus bulaşıcı ve salgın bir hastalıktır.

Kuduz hastalığının etkeni neurotrop bir virüstür. Kuduz hastalığı bütün dünyada görülmektedir. Kuduz hastalığını dolayısıyla virüsü daha ziyade yırtıcı kuşlar ve hayvanlar kedi, köpek, doğadaki vahşi hayvanlar, fareler ve tüm kemirgenler taşır.

(1)Kuduz nedir? (2) Kuduz nasıl bulaşır? (3) Kuduz belirtileri nelerdir? (4) Kuduz tedavisi varmıdır? (5) Kuduz hastalığından korunma nasıl olmalıdır?  Bu soruları kısaca cevaplayalım.

(1) Kuduz Nedir? Yukarıda bahsettik, kuduz hayvanların ısırması ile insan ve hayvanlara geçen, ısırığın beyine yakınlığına göre evvela eksitasyon hastalığın sonuna doğru felç, şuur kaybı ve ölümle sonuçlanan bir hastalıktır.

(2) Kuduz Nasıl Bulaşır? Kuduz hastalığında bulaşma hasta olan bir hayvan tarafından insan ve hayvanların ısırılması ile bulaşmaktadır. Yani hasta hayvan tarafından muhakkak ısırılma yoluyla kuduz hastalığı bulaşmaktadır. Her ısırılma vakası kuduza yakalanırım anlamına gelmez.

(3) Kuduz Belirtileri: Kuduz kuluçka süresi ısırığın merkezi sinir sistemine yakınlık derecesine göre değişir. Kuduz kuluçka süresi bundan dolayı 15 günden 3 aya nadirde olsa 1 – 2 yıla kadar uzadığı görülmüştür. Kuduz belirtileri üç devre halindedir. İnsan ve hayvanlarda kuduz belirtileri aşağı yukarı aynıdır. İnsanlarda sadece bir fark bilinç yerindedir.

a- Durgunluk Devresi: Hayvan sakin ve durgundur. Çağrılara ilgi göstermez. Karanlık, sessiz ve sakin ortamları tercih ederler. Alışkın olmadığı yiyecekleri yer. Hayali hareketler yapar. Kaşınır, ürker, korkar ve bazen yabancılara saldırır. Bu durum 2 – 3 gün devam eder.

b- Hareketlilik Devresi: Bu devirde duyarlılık artar, kendini ısırır, önüne gelene saldırır, bazı nesneleri yutar, bulunduğu yeri terk eder, yutma zorluğundan dolayı ağzından salya akar, metal parçaları kemirir, yatar aniden kalkarak saldırır, sesi boğuktur. Bu devre 2 – 4 gün sürer.

c- Felç Devresi: Bu devrede ilk felç çene altında başlar. Hayvan ağzını kapatamaz, salya akar, anormal ses çıkarırlar, sudan korkar içemez ( Daha ziyade insanlarda görülür ), dil ağızdan dışarı sarkar. Sonra felç, sırası ile göğüs, ayaklar ve bütün vücudu sarar. Sonuçta ölüm gerçekleşir.

(4) Kuduz Tedavisi: Kuduz tedavisi kesinlikle yoktur. Isırılan insanlar ısırıldığı hayvanın ölümü veya öldürülmesi durumunda, hastalığın tespitini beklemeden aşılama yaptırmaları gereklidir. Sadece aşı ile sağıtım olabilir. Aşılama içinde erken davranmak gereklidir.

(5) Kuduz Hastalığından Korunma: Kuduz hastalığı tespit edilmiş mahalde karantina süresi 6 aydır. Bu mahalde bulunan başı boş kedi ve köpekler imha edilir. Sahipli hayvanlar aşılanmalıdır.

Hayvanlarda kuduz hastalığının teşhisi laboratuarda mikroskobik muayene ile olur. Kuduz şüphesi ile ölen yada öldürülen hayvanın beyninde mikroskopta negri cisimciklerinin tespiti ile kuduz teşhisi konur. Kuduz hastalığı şüpeli ölen hayvanlarda otopsi yapmak kesinlikle yasaktır.

Yukarıda bahsettiğimiz ısırılan insan, ısıran hayvanın ölmesi durumunda vakit geçmeden aşılma işlemini başlatması şarttır. Laboratuardan gelecek sonuca göre aşılama durdurulur veya devam eder.

Isıran hayvan sağ ise yapılacak işlem çok önemlidir. Isıran hayvanı hemen karantinaya almak şarttır bu işlemi ilgili resmi kurumlar yapıyorlar. Bu karantina müddeti 10 gündür. Karantinadaki hayvan onuncu gün kuduz belirtisi göstermemişse aşılama işlemini zaten ilgili sağlık kurumu durdurur.

Kuduz Aşısı: Kuduz virüsü yumurta embiryosunda üretilmiştir. Pastör tarafından, kuduz virüsü kuduz hayvandan alınarak devamlı pasajlarla tavşana adepte edilmiştir. Böylece insanlar için tehlikesiz hale getirilmiştir. Günümüzde bu yöntemle kuduz aşısı üretimi yapılmaktadır.

Kuduz hastalığı önemlidir. Kuduz tedavisi olmadığından aşılama işlemini titiz bir şekilde takip ederek yaptırmak gereklidir. Bu konuda sağlık kuruluşlarının tavsiyelerine muhakkak uyulmalıdır.


Paylaş

*

Copy Protected by Chetan's WP-CopyProtect.